brabantspronkjuweel

Explosieven van vermoedelijk mijnenveld aangetroffen in Oisterwijkse bossen


Een jongeman van tien probeerde in de kerstvakantie zijn nieuwe metaaldetector uit. Samen met zijn vader vond hij een granaat en een landmijn die hij met de EOD (Explosieven Opruimingsdienst Defensie) tot ontploffing mocht brengen. Een stoer verhaal, maar ook zorgwekkend; het betreft mogelijk een voormalig mijnenveld. Hoe veilig is het in de Oisterwijkse bossen?

door Inge Dekker – Onderzoeksredactie PIT

In 2013 besloot de gemeenteraad om een grootschalig onderzoek te doen naar de risico’s van ‘niet gesprongen explosieven’ in de grond van de gemeente Oisterwijk. Daar werd ruim 1 miljoen euro voor uitgetrokken, mede gefinancierd door de Rijksoverheid. Hoe kan het dat er toch nog explosieven liggen?

De tienjarige Evan Mols met zijn metaaldetector.

Onderzoek

De plek van de landmijn was net buiten het risicogebied en dus niet meegenomen in de grootschalige ruiming. ‘In 2013 is een vooronderzoek gedaan voor het totale grondgebied van de gemeente, naar de aanwezigheid van niet gesprongen explosieven (NGE) uit de Tweede Wereldoorlog,’ zo legt de woordvoerder van Gemeente Oisterwijk ons uit. De historische gegevens toonden volgens de gemeente aan waar een verhoogd risico is op explosieven. Vervolgens werden, na feitelijk bronnenmateriaal, risicogebieden afgebakend, onderzocht en explosieven geruimd. Dat betekent niet dat er buiten deze gebieden geen enkel risico is. NGE’s worden niet altijd aangetroffen op de oorspronkelijke legplaats. Dit vanwege verplaatsing of dumping.

Veiligheid

Hoe veilig is het in de Oisterwijkse bossen als er zo blijkt nog explosieven liggen buiten de aangemerkte risicogebieden? Het verbod op metaaldetectie en magneetvissen suggereert enig risico. De gemeente: ‘Zolang geen groot grondwerk wordt verricht, is er niets aan de hand. NGE in de grond die niet aangeraakt worden, leveren in beginsel geen gevaar op. Er is een verbod op metaaldetectie en magneetvissen gezien de risico’s die het opgraven of -vissen van NGE met zich meebrengt. Inwoners hoeven zich niet ongerust te maken.’

Mijnenveld

De landmijn die volgens de EOD op scherp stond.

Afgelopen oktober werden er kogels en een explosief gevonden door een magneetvisser, in de Voorste Stroom in Heukelom. De EOD kwam ter plaatse, maar het gebied werd daar niet afgezet en onderzocht. Een deskundige van de EOD legt uit: ‘Dit heeft er mee te maken dat een anti personeelsmijn die in de Oisterwijkse bossen is aangetroffen een andere gevaarszetting geeft dan de conventionele munitie die is aangetroffen bij het magneetvissen. Een antipersoneelsmijn is gemaakt om te verminken of te doden als je er op gaat staan. In dit geval lag de mijn in een veld waar vermoedelijk ooit een mijnenveld is geweest en dus nog op scherp stond.’ Volgens de gemeente valt dit veld net buiten het eerder vastgestelde en onderzochte risicogebied.

Uit dit voorval en ons onderzoek blijkt dat er nog explosieven liggen en niet het gehele grondgebied is onderzocht; het speuren naar en ruimen van explosieven heeft zich beperkt tot geselecteerde risicogebieden. Deze locatie van ‘een mogelijk mijnenveld’ is blijkbaar in het vooronderzoek niet aangemerkt als risicogebied.

Wil jij een bijdrage leveren aan de lokale media? Mail@PITOnderzoek.nl