banner

Is Oisterwijk ontsnapt aan een ramp?


De machinist van een met brandbare stoffen beladen trein hoort zaterdag net voor of tijdens het binnenrijden van Oisterwijk een knal. Hij ziet rook en zet zijn trein direct stil, midden in het centrum van Oisterwijk. Gelukkig direct naast de brandweerkazerne, maar ook midden in druk bevolkt gebied. De hulpdiensten worden gealarmeerd, en komen met meerdere ploegen ter plaatse.

Hulpdiensten naast de gestrande trein (Foto: Toby de Kort)

Inwoners zien de trein al vonkend het dorp binnenrijden en velen maken zich zorgen bij het lezen van het nieuws. Een brandende goederentrein met vloeistoftanks, een type waarvan er meerdere per dag door Oisterwijk trekken en we allemaal goed weten dat er geen fijne stoffen in zitten. De woordvoerder van ProRail heeft er alle begrip voor dat inwoners van Oisterwijk geschrokken zijn en zich zorgen maken. ‘Het is niet niets als je een brandende locomotief voorbij ziet komen met ketelwagons erachter. Toch zie je dat er heel adequaat is gehandeld volgens procedures door alle betrokken partijen. De brand was heel snel geblust. Zo’n ketelwagon vat echt niet heel snel vlam. Die zijn gemaakt van brandwerende en brandvertragende materialen.’ Hij loopt hierbij overigens vooruit op een nog uit voeren onderzoek. Van belang is volgens ProRail verder ‘dat wij bij een dergelijke calamiteit direct de wagenlijst verstrekken aan de hulpdiensten. De veiligheidsregio en onze incidentenbestrijders weten dan met welke gevaarlijke stoffen ze bij de bestrijding rekening moeten houden.’ En ‘er worden aan het vervoer van gevaarlijke stoffen zeer strenge veiligheidseisen gesteld.’

Oisterwijkse brandweer leest in de vrachtbrieven wat er in de tankwagons zit (Foto: Toby de Kort).

Gevaar

Het Brabants Dagblad liet zaterdag weten dat er in de wagons het brandbare Benzeen werd vervoerd. Op de wagons staan echter nog meer nummers van grondstoffen vermeld. Diverse omstanders en ook op de video komen die nummers voorbij. Nummer 1114 staat voor Benzeen, 1259 staat voor Nickel Carbonyl en 1268 is Petroleum. De cijfercode 33 die op de oranje borden staat vermeld is mogelijk nog belangrijker; 33 betekent dat er zeer brandbare vloeistof in zit met een vlampunt lager dan 24 graden.

Een ander signaal voor de gevaarzetting, bleek uit de vele sirenes die werden gehoord. De stroom werd van de loc gehaald en de bovenleiding werd zonder stroom gezet. Daarna volgden na melding via de meldkamer meerdere politieteams, de brandweer van Oisterwijk en Berkel-Enschot en onder andere de officier Bevolkingszorg.

Onderzoek
Voor dergelijke situaties zijn protocollen, draaiboeken en zo nodig rampenplannen, maar uiteraard wil niemand dat die nodig zijn. Risico’s van ontploffende wagons met giftige en brandbare stoffen moeten zo veel mogelijk beperkt worden. Tegelijk zien we met regelmaat locomotieven in storing en treinen stranden en is bekend dat er steeds meer van dergelijke treinen door Oisterwijk komen. Meer treinen, meer risico?

Pas na enkele uren komt Gemeente Oisterwijk met praktische informatie; enkel op Twitter, niet via andere media.

Niet alleen ProRail wil een onderzoek (standaard procedure); ook de Oisterwijkse burgemeester Hans Janssen vraagt er om. En bovenal willen de inwoners weten of alles inderdaad veilig is. Vragen die bijvoorbeeld bij hen opkomen zijn: Had de machinist niet beter buiten Oisterwijk kunnen stoppen? Hoeveel risico lopen de inwoners van Oisterwijk dat dit vaker gebeurt? Zijn die locomotieven goed onderhouden en door wie worden ze gekeurd? Zijn de protocollen juist gevolgd? Hoe lang en hoe vaak mogen inwoners van Oisterwijk nog aan dergelijke risico’s worden bloot gesteld?

We kunnen op dit moment niet anders, dan het onderzoek afwachten…

De politieke partij PrO gaat donderdag tijdens de raadsvergadering vragen stellen; de partij wil dat deze treinen niet meer door Oisterwijk rijden.

Veilig verkeer
In eerste instantie lijkt het bijzaak, maar bij het stranden van een trein in Oisterwijk wordt het voor lokaal verkeer moeizaam; bomen van overwegen sluiten. Zaterdag bleken er achteraf vier overwegen gesloten te zijn. Daarmee wordt Oisterwijk in tweeën gesplitst en is er geen verkeer meer mogelijk van Noord naar Zuid of omgekeerd. Met gevaar voor eigen leven kiezen weggebruikers de weg via de onveilige onbewaakte overweg. Daarbij komt dat er voor inwoners en weggebruikers nergens zichtbaar is welke overweg wel, en welke niet is afgesloten. Als het lang duurt komt de gemeente soms met informatie, maar die is eigenlijk nooit actueel. De systemen van ProRail – die de overwegsignalering op interne systemen tonen – zijn niet openbaar toegankelijk. Dit alles zorgt voor overlast, maar geeft ook gevaarlijke situaties. De files die hieruit ontstaan hebben niet alleen vertragende gevolgen voor de weggebruikers, maar ook voor vervangende bussen van NS en mogelijk zelfs voor de hulpdiensten die bij zo’n calamiteit hun weg door Oisterwijk moeten vinden.