Aa, Christianus Josephus (Christ) van der

Directeur Koninklijke Nederlandse Lederfabriek

Geboren op 23 november 1885 te Tilburg als zoon van Godefridus van der Aa (Tilburg 2 maart 1854-24 januari 1928) en en Maria Elisabeth Rijnen (Tilburg 14 maart 1846-15 april 1912). Hij huwde te Oisterwijk op 23 november 1915 met Cornelia Anna Maria van de Ven (Oisterwijk 20 februari 1889) met wie hij een zoon en drie dochters kreeg. Hij studeerde aan St. Louis te Oudenbosch en doorliep vervolgens de vakschool voor looiers te Waalwijk. De praktijk van het leerlooiersvak werd hem bijgebracht door zijn vader Godfried, die in de ‘Arke Noachs’, een klein huisje in de Hoefstraat te Tilburg, een bescheiden paardenstuitenlooierij had. Na zijn huwelijk startte hij op 27 oktober 1916 samen met de Rotterdamse koopman Jan Adolf Vermetten de NV Lederfabriek Oisterwijk. Van der Aa werkte ook samen met Kaufmanns Huidenhandel te Rotterdam. Hij startte in een oude leerlooierij van Blomjous (Lind 6) met staande stoomketel en putten in de open lucht. In september 1918 begon hij een nieuwe fabriek langs de spoorlijn. Het gebouw was ontworpen door architect Van den Biggelaar. De fabriek werd in 1920 overgenomen door de handelsvertegenwoordiging van het joodse lederbedrijf Adler en Oppenheimer: de Amsterdamse Ledermaatschappij NV met als directeuren Max Weil en Fred Kaufmann. Van der Aa bleef directeur. Albert Louis Benoit, een vakman uit de VS, werd onderdirecteur. De export naar Amerika nam grote vormen aan. In 1924 werd de fabriek uitgebreid. Een jaar later kocht de fabriek de ‘buurman’ op: steenfabriek NV Wilhelmina van Weyers en Co. In 1929 werd een schaftlokaal en het jaar daarop het nathuis gebouwd. Vanaf 14 mei 1932 kreeg de fabriek het predikaat koninklijk. In 1934 nam dr. Hans Ludwig Adler de technische leiding van de fabriek op zich. In de oorlog (maart 1941) kwam het joodse bedrijf onder een Verwalter: dr. Hubert Huppertz. Christ van der Aa was vanaf de oprichting bestuurslid van de Federatie van Vereenigingen van Nederlandsche Lederfabrikanten, ondervoorzitter van het groepsbestuur overleerlooiers, bestuurslid RK Vereeniging van Ned. Leder­fabrikanten en lid van de commissie voor den uitvoer van leder naar België en Frankrijk. Voorts was hij lid van de Oisterwijkse gemeenteraad (1919-1927, 1931-1935) en in periode 1919-1923 wethouder. Van der Aa stierf te Oisterwijk op 15 oktober 1941.

Literatuur: Jeroen Verhoog en Hans Warmerdam, Koninklijke Verenigde Leder B.V. 1916-1991 (Noordwijk 1991).

Auteur: Ad van den Oord www.advandenoord.nl