Gisteren heeft partij Algemeen Belang (AB) de burgemeester, de wethouders en de raadsleden openlijk gewaarschuwd voor claims van aannemers en huiseigenaren op gelden, het zou gaan om bedragen tot € 25.000,-, die vanaf 2004 mogelijk onrechtmatig zijn doorberekend in de huizenprijzen van een aantal Oisterwijkse nieuwbouwhuizen. 

‘Wetende dat het juridisch niet klopt, heeft de gemeente onrechtmatig gehandeld en kan je vervolgens verwachten dat mensen, een aantal huiseigenaren en aannemers die in de afgelopen jaren in Oisterwijk hebben gebouwd, hun geld terug gaan vragen. Wij hebben de raad geadviseerd hierover met de betrokkenen contact te zoeken, hen te informeren en eventueel een regeling te treffen,’ aldus Ruud van de Ven (AB) over het voorstel dat door de raad niet is aangenomen.

Huisvestingsfonds

In 2003 werd besloten een regeling in het leven te roepen voor het stimuleren van betaalbare woningen voor starters. Die kwam er op neer dat projectontwikkelaars en grondeigenaren, die meer dan 37.5% van het aantal te bouwen woningen betaalbaar voor starters zouden bouwen, daarvoor beloond werden. Voor elke betaalbare woning minder dan die 37.5 % moesten ze echter een bijdrage storten in het huisvestingsfonds.

Achteraf is gebleken dat de regeling geen of slechts voor een beperkte periode een wettelijke grondslag kent. Het fonds dat in die periode wel is opgebouwd omvat een bedrag aan gelden dat de gemeente op dit moment in beheer heeft. Volgens AB is tijdens de uitvoering van deze regeling via de aannemers onrechtmatig geld aangenomen van huiseigenaren. ‘Duidelijk is dat de regeling van het huisvestingsfonds uiteindelijk  juridisch niet houdbaar was en de bijdragen niet rechtmatig werden afgedwongen. Het college kan dus claims verwachten.’

Onder de pet houden

Volgens Ruud heeft het college een informatie plicht naar de raad en naar de inwoners en worden er onterecht zaken als vertrouwelijk aangemerkt die een openlijke afweging van de inwoners belemmerd. Die zaken mag Ruud zelf ook niet naar buiten brengen omdat hij daarmee de vertrouwelijkheid die hem is opgelegd zou schenden.

In zijn betoog verwijst Ruud naar de openheid die burgemeester Janssen in één van zijn columns nastreeft en geeft Ruud een handreiking aan het college en de raad om van deze openheid gebruik te maken. ‘De raad heeft ons voorstel afgewezen. Niet omdat ze de argumenten bestrijden, maar gewoon om de werkelijkheid onder de pet te houden.’

Geld retour

Ruud van de Ven verwacht dat de oplettende huiseigenaren, eventueel via hun aannemer, zelf bij de gemeente aan de bel trekken en procedures starten om de stortingen in het huisvestingsfonds, variërend van 10.000 tot 25.000 euro, terug te vragen.

Lees hieronder de uitgebreide motivatie van AB over de regelingen van het huisvestingsfonds:

In april verscheen het eerste voorstel om het huisvestingsfonds op te heffen. De reden hiervoor was dat de ‘Regeling bouwen binnen strakke contouren’ door de komst van de nieuwe Wro overbodig was geworden. Het geld dat over was, moest worden bestemd voor startersleningen om latere claims te voorkomen. Ook werd vastgesteld dat het resultaat van de regeling bedroevend was.

Kortom, dit PrObeersel is een grote flop geworden en had het omgekeerde tot gevolg dan waarnaar gestreefd was. De markt laat zich niet ringeloren.

De gang van zaken:

Na het inzien van vertrouwelijke informatie over dit raadsvoorstel heeft AB hier bezwaar tegen aangetekend zowel bij leden van het college als in het presidium.

Algemeen Belang was en is van mening dat, op het moment dat de nieuwe Wro in werking trad (1 juli 2008), de ‘Regeling bouwen binnen strakke contouren’ automatisch ophield te bestaan. (Uitleg: als door een hogere regeling in iets voorzien gaat worden, vervalt van rechtswege de lagere regeling die daarin voorzag.) Het gevolg daarvan is dat na die datum opgelegde bijdrages voor dat huisvestingfonds geen juridische basis hadden. Het ontbreken daarvan vloeit ook voort uit de mededeling van het college in de Onderbouwing dat de regeling juridisch niet houdbaar is gebleken. AB is dan ook van mening dat die stortingen terug moeten naar de benadeelden en niet kunnen worden gebruikt voor startersleningen.

AB heeft echter nog meer opmerkingen over de ‘Regeling bouwen binnen strakke contouren’.

Laat het duidelijk zijn: de Regeling was in 2003 juridisch betwistbaar, maar de toenmalige raad was hiervan door het toenmalige college op de hoogte gebracht.

Het feit dat de daaropvolgende coalitie zowel de woondifferentiatie opschroefde in 2006 naar 50 % en later in 2008 de bijdrages met € 10.000 verhoogde naar respectievelijk € 17.500 en € 25.000 werd de doodsteek voor veel bouwprojecten binnen de pilot. Iets waarvoor Companen in 2003 al waarschuwde. Door deze aanscherping werd de regeling ook totaal onhoudbaar.

Ook AB heeft hier steeds tegen gewaarschuwd en als alternatief de 1%- regeling aangeboden, die veel eerlijker was en meer zou opbrengen en die niet belastend was voor de projecten.

Ook het feit dat de raad bij de laatste herziening van de ‘Regeling bouwen binnen strakke contouren’ in 2008 in het ongewisse werd gelaten over de gevolgen van de nieuwe Wro vindt AB erg laakbaar, want wij kunnen niet geloven dat  1 1/2 jaar ( okt. 2006) nadat deze wet was goedgekeurd door de Tweede Kamer, de strekking ervan bij de opstelling van dat raadsvoorstel nog niet bekend was bij college en organisatie. Het college heeft hier duidelijk gefaald in zijn actieve en passieve informatieplicht. 

Het bevreemdt AB dat U in uw raadsvoorstel onder op pagina 6 zegt gewoon door te gaan met stortingen in het huisvestingsfonds conform aangegane overeenkomsten. Terwijl U op pag. 4 en 5 onder het kopje juridische houdbaarheid een reeks feiten opsomt waarom die stortingen niet mogen. Bovendien schreef u in de Onderbouwing van het 1e raadsvoorstel (van april) dat er geen stortingen meer werden gedaan.

AB is ook niet te spreken over het feit dat het college de Raad confronteerde met vertrouwelijke informatie, waarmee de raadsleden niet naar buiten kunnen komen en waarmee het college zich naar onze mening probeerde in te dekken (tegen deze miskleun). Dit vinden wij een vorm van onbehoorlijk bestuur, omdat U daarmee de raad, die u moet controleren, tot een soort “partners in crime” maakte.

Tot slot,

De burgemeester heeft laatst in een column aandacht besteed aan een onderwerp onder de titel “schuld en boete”. Ik citeer een klein stukje:

“En bij herstelwerkzaamheden voor zaken die fout zijn gegaan, richt alle aandacht zich op het herstel. Want onze medewerkers en ook wijzelf maken niet graag fouten. Wanneer het fouten zijn die belanghebbenden direct raken, maken we uiteraard een persoonlijk excuus.”

De overheid moet een betrouwbare partner zijn, geeft hij aan en om een lijfspreuk te gebruiken van een van de collegeleden: ”wat je predikt moet je ook belijden“. Ik zou zeggen, doe dit dan ook.

Ik sluit af met een citaat van politiek commentator Ton Planken, ook uit een artikel over schuld en boete:

“Alleen sorry is niet voldoende. Geef volstrekte openheid, je moet alles toegeven en de prijs betalen die hier bij hoort. Zo niet, treed dan af want u bent nooit meer geloofwaardig.”

AB heeft een handreiking gedaan door het voorleggen van een motie, waarin wordt opgeroepen met de benadeelden aan tafel te gaan zitten en dit op te lossen.