Een Alzheimertuin is voelen, ruiken, zien en horen in een andere dimensie. Nog dit jaar wil zorgcentrum ‘De Vloet’ een start maken met de inrichting van een zogenaamde Alzheimertuin. Een bijzonder project wat vorm gaat krijgen met de steun van een groot aantal betrokken organisaties waaronder een tuinarchitect, het B-team, de ‘Vrienden van de Vloet’ en de cliëntenraad. Door gebruik te maken van de tot nu toe onbenutte groenstrook rondom het gebouw zullen een aantal huidige kleinere tuinen worden samengevoegd tot een prikkelend geheel.

door Joris van der Pijll

‘Op “De Vloet” wonen tweehonderd cliënten waarvan ongeveer zestig dementerende ouderen. Het is bekend dat deze mensen minder prikkels opvangen. Als wij die prikkels op de juiste manier weten te activeren kan dit voor deze mensen een verbetering betekenen in hun persoonlijke belevingswereld,’ aldus Erica van de Veerdonk, de manager van deze locatie. ‘De huidige tuinen van onze instelling zijn mooi en prima aangelegd, maar de normale groenschakeringen die anderen mooi vinden worden door mensen met Alzheimer niet opgemerkt. Wij zouden zo’n tuin saai noemen. Daarbij lopen deze mensen graag en wij willen hen die mogelijkheid ook bieden, uiteraard in een voor hen beschermende omgeving.’

De tuin

Het gebouw van ‘De Vloet’ is gelegen in het centrum van Oisterwijk. De Vloeiweg aan de ene kant en de meanderende stroom aan de andere kant. Rondom het gebouw is een wandelpad en tussen de huidige tuinen en dit wandelpad is een ongebruikte groenstrook van 10-15 meter breed. ‘De tuin krijgt straks een duidelijke wandelroute waarbij de bewoners steun krijgen van een gladde metalen leuning, langs het pad. Deze begeleiding is belangrijk voor de lichamelijke steun maar ook om hen te begeleiden in hun richtingsgevoel en hen de noodzakelijke zekerheid en geborgenheid te bieden. Langs dit pad gaan we extra prikkels aanbrengen die de zintuigen van deze mensen zoveel mogelijk stimuleren.’

Langs het pad moeten kleuren, geuren en geluiden elkaar afwisselen en hiertoe worden goed afgewogen combinaties gebruikt. Er komen bijvoorbeeld extra geurende planten, bijzondere kleurcombinaties en er wordt zelfs aan het hoorbaar maken van vogelgeluiden gedacht. En om aan deze inwoners een noodzakelijk onderscheid te bieden tussen al deze prikkels worden verschillende ‘tuinkamers’ ingericht, gescheiden door natuurlijke materialen en hagen.

Breder draagvlak

Hoewel de tuin vanwege de noodzakelijke bescherming aan deze cliënten niet openbaar toegankelijk zal zijn heeft hij volgens Erica van de Veerdonk zeker ook een sociaal maatschappelijke functie: ‘Uiteraard komen er in de tuinen ook andere bewoners van onze instelling. Veel van die bewoners moeten thuis hun tuintje achterlaten maar hebben nog wel behoefte om met het tuinieren bezig te blijven. We gaan die bewoners bij het tuinieren betrekken en we denken zelfs aan een kleine moestuin. Maar we betrekken ook andere groepen uit Oisterwijk bij de Alzheimertuin. Zo hebben we regelmatig schoolkinderen en jongeren van bijvoorbeeld Durendael over de vloer voor gezamenlijke projecten zoals de verwendag. Een dergelijke tuin leent zich prima voor dit soort activiteiten.’

Kosten

De gefaseerde uitvoering, waarbij vanuit diverse deeltuinen en groenstroken uiteindelijk een grote geschakelde parktuin zal ontstaan, kost uiteraard de nodige investering. ‘De gemeente zal waarschijnlijk nog een stukje grond beschikbaar stellen, maar de inrichting met meubilair, aanleg van paden en de enorm lange leuning, de beplanting en verlichting, zal het nodige gaan kosten. Wij kunnen en mogen dit niet doen vanuit het zorgbudget. Dat zou de kwaliteit van de zorg negatief beïnvloeden. Wel kunnen we het reguliere onderhoud verzorgen en hebben we een deel vanuit de overkoepelende organisatie kunnen inbrengen. Verder bouwen we gelukkig op de steun van de ‘Vrienden van de Vloet’, een organisatie die ons enorm helpt met het werven van sponsoren en ook fondsen weet aan te boren. Op 11 November gaan we echt van start en zoeken we gezamenlijk en massaal de publiciteit op om het resterende deel voor de volledige tuin en inrichting binnen te halen.’

Foto: Eén van de huidige kleinere tuinen met daarvoor de groenstrook, voor de dementerende medemens onvoldoende prikkelend. (foto Joris van der Pijll)

Bron: Nieuwsklok